သမာဓိစိုတ်
သမာဓိစိုတ် (Hypnosis) ဂှ် ဒှ်အခိုက်စိတ်အဝဲ မဒးစိုတ်လုပ်စ ပ္ဍဲကဵု ညးမွဲမွဲတုဲ မကတဵုဒှ်လဝ် နကဵုနဲကဲ မဆေင်ကဵု အာရုံချဳဓရာင်၊ အာရုံစိုက် ကေုာံ သမာဓိ မပြဲပြဲရ။ ပ္ဍဲအခိုက်ဏအ်မ္ဂး ညးမဒးစိုတ်လုပ်စဂှ် ကလိဂွံစိုတ်မဗၠးၜး ဟွံသေင်မ္ဂး စိုတ်မပြံင်လှာဲ နူကဵု ပရေင်ချဳဓရာင်အရေဝ်ဘာသာ ကေုာံ ဗီုပြင်မလုပ်စကၠောန်ဒၟံင်တအ်ရ။ သမာဓိစိုတ်ဝွံ ကၠောန်ဗဒှ်ကဵု နကဵုညးမွဲမွဲ (ညးမကၠောန်ဗဒှ်) ကဵု ညးမွဲမွဲ (ညးမဒးစိုတ်လုပ်စ) ဟွံသေင်မ္ဂး ညးဂှ် ကၠောန်ဗဒှ်ကဵုဇကုဇကု (self-hypnosis) လေဝ် ဂွံကီုရ။
ဗီုပြင်ကေုာံ ဝေါဟာရ
သမာဓိစိုတ် ဝွံ ပ္ဍဲဘာသာမန် ကော်စ "သမာဓိစိုတ်" ဟွံသေင်မ္ဂး "သမာဓိစိုတ်အိပ်ငိုက်" ရ။ ပါဲနူဂှ်တုဲ ပ္ဍဲအရာမဆေင်စပ်ကဵု အတိတ်ပြန်ကုသရေံ (Past Life Regression) မ္ဂး ကော်စ သမာဓိစိုတ် အတိတ်ပြန် ရ။ ပ္ဍဲအခိုက်သမာဓိစိုတ်ဂှ် ညးမဒးစိုတ်လုပ်စဂှ် ဟွံဒှ်အရာမအိုတ်အာကီု ဟွံသေင်မ္ဂး ဟွံဒှ်အရာမဒးဒုင်စသိုင်နင်ကီုရ။ ညးတအ် ဒးစိုတ်လုပ်စ နကဵုစိုတ်ဓါတ်မဗၠးၜးတုဲ ကလိဂွံအခေါင်အရာ မပြံင်လှာဲ ဟွံသေင်မ္ဂး မပၠန်ဂတးကဵု နဲကဲညးတအ် မကၠောန်ဒၟံင်ရ။
သမိုင်ဝင်
သမိုင်ဝင်သမာဓိစိုတ် ပ္ဍဲကဵုလိုက်တြေံတြဟ်ဂှ် ဒှ်အရာမဆေင်စပ်ကဵု ဓလုက်ဓလေက်ဘာသာ ကေုာံ ယေန်သၞာင်အဆက်ဆက်ရ။ ဆဂး သမာဓိစိုတ် နဒဒှ်ပညာပရေင်ထတ်ယုက် ဂှ် စကတဵုဒှ် ပ္ဍဲသၞာံ ၁၈ ဗွဝ်ကၠံ ပ္ဍဲအာရှာန်ဗာဒါဳယျာ Franz Mesmer မကၠောန်ဗဒှ်လဝ် "mesmerism" ရ။ နူဂှ် ပညာဝွံ ပြံင်လှာဲအာ စဵုကဵု စိုပ်ခေတ်ပညာထတ်ယုက်တြေံ မပ္တံကဵု Sigmund Freud လေဝ် စကၠောန်ကၠုင်ကီုရ။
သမိုင်ဝင်ဒေသရာင် ပ္ဍဲမြန်မာ ကေုာံ ထာဲ
ပ္ဍဲဒေသရာင်အာရှဒိုဟ်အဂၞဲ၊ ပရေင်ဆေင်စပ်ကဵု သမာဓိ၊ အာရုံစိုက် ကေုာံ စိုတ်မပြဲပြဲဂှ် နွံဒၟံင် ပ္ဍဲကဵု ယေန်သၞာင်ဗုဒ္ဓဘာသာ ကေုာံ ဓလုက်ဓလေက်ဒေသတအ်ရ။ ပ္ဍဲမြန်မာ ကေုာံ ထာဲဂှ် နဲကဲဗီုကဵု ဝိပဿနာဘာဝနာ (သမာဓိဘာဝနာ) ဂှ် ဒှ်အရာမဗက်ဂၠာဲသ္ၚေဝ်ဂၠေပ်စိုတ် ကေုာံ မကဵုစိုတ်မဗၠးၜးမာန်ရ။ ဆဂး သမာဓိစိုတ် နဒဒှ်ပညာထတ်ယုက်ဂှ် စပ္တိုန်စိုတ် ပ္ဍဲခေတ်အေန်ပါယာဗြိတိန် ကာလမြန်မာ ကေုာံ ထာဲ ဒးဒုင်သဇိုင်နင်ကၠုင်ရ။ ပ္ဍဲထာဲ ခေတ်သၞာံ ၁၉၅၀-၆၀ ဂှ် ပညာသမာဓိစိုတ် စပ္တန်လဝ် ပ္ဍဲကဵု သင်္ချာတက္ကသိုလ်တအ် ဗွဲမဂၠိုင်ရ။
ဗီုပြင်သမာဓိစိုတ်
သမာဓိစိုတ်ဂှ် ပါ်လဝ် နကဵုဗီုပြင်ၜါသွာင် မပ္တံကဵု သမာဓိစိုတ် မကၠောန်ဗဒှ်နကဵုညးသအာင် (Hetero-hypnosis) ကေုာံ သမာဓိစိုတ် မကၠောန်ဗဒှ်နကဵုဇကုဇကု (Self-hypnosis) ရ။ သမာဓိစိုတ် မကၠောန်ဗဒှ်နကဵုညးသအာင်ဂှ် ဒှ်အရာမဆေင်ကဵု ညးမွဲ မကၠောန်ဗဒှ်ကဵု ညးမွဲရ။ သမာဓိစိုတ် မကၠောန်ဗဒှ်နကဵုဇကုဇကုဂှ် ဒှ်အရာမဆေင်ကဵု ညးမွဲ မကၠောန်ဗဒှ်ကဵုဇကုဇကု နကဵုနဲကဲမဗၠးၜးရ။
နဲကဲသမာဓိစိုတ်ဂှ် ပါ်လဝ် ဗွဲမဂၠိုင်ကဵုနဲကဲကီုရ။ နဲကဲဂမၠိုင် မပ္တံကဵု နဲကဲမဟီုအရေဝ် မဆေင်ကဵုအာရုံစိုက် (Suggestive hypnosis)၊ နဲကဲ Ericksonian မဆေင်ကဵုအရေဝ်မရမ္သာင်င်၊ နဲကဲမဆေင်ကဵု အတိတ်ပြန် (Regression hypnosis)၊ ကေုာံ နဲကဲ NLP (Neuro-Linguistic Programming) တအ်ရ။
သုတေသနပရေင်ထတ်ယုက်
သုတေသနပရေင်ထတ်ယုက် ပ္ဍဲကဵု သမာဓိစိုတ်ဂှ် စမံင်ရုပ်ရဴကဵု နဲကဲသိပ္ပံ ဗွဲမလအ်ကၠုင်ရ။ သုတေသနတအ်ဂှ် ဗဒှ်ကဵု သမာဓိစိုတ်ဂှ် ကဵုဒြဟတ်ကဵု ညးမဒးစိုတ်လုပ်စ သွက်ဂွံပြံင်လှာဲ နဲကဲမချဳဓရာင်၊ မဗက်ဂၠာဲအရာမဒးစိုတ်လုပ်စ ဟွံသေင်မ္ဂး မပၠန်ဂတးကဵု ပရေင်ချဳဓရာင်ဇကုရ။ ပရူမဆေင်ကဵု ယဲစိုတ်၊ ပရေင်တိတ်ဗၠး နူကဵုအရာမဒးဒုင်စသိုင် (phobia)၊ ပရေင်ဒးဒုင်စိုတ်လုပ်စ နကဵုအရက်ဘဲ (addiction)၊ ကေုာံ ပရေင်တိတ်ဗၠး နူကဵုပရေင်ဒုင်စသိုင်စိုတ် (PTSD) တအ်လေဝ် နွံကီုရ။
ပ္ဍဲဒေသရာင်မြန်မာ ကေုာံ ထာဲဂှ် သုတေသနပရေင်ထတ်ယုက် ပ္ဍဲကဵု သမာဓိစိုတ်ဂှ် ဟွံဂၠိုင်ကွေဟ်ဟ်ဏီရ။ ဆဂး ပ္ဍဲထာဲ ပ္ဍဲကဵု တက္ကသိုလ်မဟာဗောဓိဂှ် နွံဒၟံင် သုတေသနမဆေင်စပ်ကဵု သမာဓိစိုတ် ကေုာံ ဝိပဿနာဘာဝနာရ။
လဟီုပရေင်ကၠောန်ဗဒှ်
သမာဓိစိုတ်ဂှ် ကၠောန်ဗဒှ်ဒၟံင် ပ္ဍဲကဵုဂကောံဗွဲမဂၠိုင်ရ။ ပရေင်ကၠောန်ဗဒှ်ဂမၠိုင် မပ္တံကဵု:
- ပရေင်ထတ်ယုက်စိုတ်: သွက်ဂွံကုသကဵု ပရေင်ဒုင်စသိုင်စိုတ်၊ ပရေင်ဒးဒုင်စိုတ်လုပ်စ နကဵုအရက်ဘဲ၊ ပရေင်တိတ်ဗၠး နူကဵုအရာမဒးဒုင်စသိုင်၊ ကေုာံ ပရေင်ဒုင်စသိုင်စိုတ် နူကဵုပရေင်ဒးဒုင်ဒဒိုက် (PTSD)။
- ပရေင်ထတ်ယုက်ရုပ်ရဴ: သွက်ဂွံသက်သာကဵု ယဲတဲကဝ်၊ ပရေင်ဒုင်စသိုင်မဆာန်၊ ကေုာံ ပရေင်ဒုင်စသိုင်မဆာန် ပ္ဍဲကဵုအခိင်ကာလမကတဵုဒှ်ယဲကီုရ။
- ပရေင်ပညာ ကေုာံ အာဲကၟာဲ: သွက်ဂွံပံင်တောဲကဵု ပရေင်အာဲကၟာဲ၊ ပရေင်အာရုံစိုက်၊ ကေုာံ ပရေင်မကဵုဒြဟတ်ကဵုဇကု။
- ပရေင်အတိတ်ပြန်: သွက်ဂွံဗက်ဂၠာဲသ္ၚေဝ်ဂၠေပ် ပရေင်ဒးဒုင်ဒဒိုက် နူကဵုအတိတ် ဟွံသေင်မ္ဂး သွက်ဂွံဆဵုဂဗ အတိတ်ပြန်ကုသရေံ (Past Life Regression)။
- ပရေင်ပြိုင်ပကာန် ကေုာံ ပရေင်ကၠောန်ကမၠောန်: သွက်ဂွံပၠန်ဂတးကဵု ပရေင်ကၠောန်ကမၠောန်၊ ပရေင်ပြိုင်ပကာန်၊ ကေုာံ ပရေင်မကဵုဒြဟတ်ကဵုဇကု။
အခေါင်အရာ ပ္ဍဲမြန်မာ ကေုာံ ထာဲ
အခေါင်အရာ ပ္ဍဲမြန်မာ ကေုာံ ထာဲ ပ္ဍဲကဵု သမာဓိစိုတ်ဂှ် ဗွဲမခြာဟွံသေင်ရ။
မြန်မာ
ပ္ဍဲမြန်မာဂှ် သမာဓိစိုတ် နဒဒှ်ပညာထတ်ယုက်ဂှ် ဟွံမဲကဵု ဥပဒေမွဲမွဲ မပ္တံကဵု မကၠောန်ဗဒှ်ရ။ ဆဂး ညးမကၠောန်ဗဒှ်သမာဓိစိုတ်ဂှ် ဒးဒုင်သဇိုင်နင် နကဵုကဆံင်ပညာထတ်ယုက်စိုတ် (psychology) ဟွံသေင်မ္ဂး ပညာထတ်ယုက်ရုပ်ရဴ (medicine) ရ။ ပါ