ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ
ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ (Hypnose) tga yat tɣawsa n usnɣmis d usnɣmuy n wugzzum, andayn as i yan umdan ad yawi tazmmamt tamẓlayt, anda tga tazmmamt ad tamẓlayt, tawjja, d tawwuri n tmukrisin n wugzzum. Tettusmras i wakken ad tteɛdel tmukrisin n wugzzum, ad d-ttawin tifawt n tmukrisin n usɣnf, d ad tteɛdel tɣawsiwin n usnɣmuy. Ɣ tmazirt n Lmɣrib, tettusmras ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ s usrag n tɣawsiwin n usnɣmuy tamaynut d tussna tamqrant.
ⵜⵙⵖⵏⵜ (Definition)
ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ tga yat tɣawsa n usnɣmis andayn as i yan umdan ad yawi tazmmamt tamẓlayt (trance) anda tga tmukrisin nns tawjja d tawwuri. Ɣ yat tazmmamt tamẓlayt, umdan ad yili dars tazmmamt n usiwḍ, maca yufa-d tawwuri n tmukrisin n wugzzum, d ad yawi tazmmamt n usiwḍ ɣ tmukrisin n usnɣmuy. Amdan nttan ad yili d amẓlay n tɣawsa ad, ur tettɛaddač tɣawsa ɣ ufus n wayd. Tettusemras ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ ɣ tɣawsiwin n usnɣmuy, usunɣ n tmukrisin n wugzzum, d usnɣmuy n tɣuri.
ⴰⵎⵣⵔⵓⵢ (History)
ⴰⵎⵣⵔⵓⵢ ⴰⵎⴰⴷⴰⵍⴰⵎ (Global History)
Tudrt n ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ tettakaz ɣ imzdaɣn ibṛṛaniyn. Ism nns yucka-d seg tawngimt n "Hypnos", ism n yan uṛbḍ ɣ tmitologiyt tagrikit n wussan. Ɣ tasut tiss 18, Franz Mesmer, ajṛmany, yessuffeɣ-d tɣawsa n "mesmerisme", tga d asaru n ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ tamaynut. James Braid, ajṛuhṛandi, ɣ tasut tiss 19, ism yas "hypnosis". Sigmund Freud ismras ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ zɣ tazwara ɣ usnɣmuy n tɣuri, sakinn yefka-as azal.
ⴰⵎⵣⵔⵓⵢ ⴰⵍⵎⵖⵔⵉⵢ (Local History in Morocco)
Ɣ tmazirt n Lmɣrib, tili tɣawsa n usiwḍ d wussan n wugzzum ɣ tmnaḍin timaziɣin d tɛṛabiyin zɣ zik. Ttusmras tɣawsa n "ⵜⴰⵍⵍⵓⵏⵜ" (tallunt) neɣ "ⴰⵍⵃⴰⴷⵔⴰ" (lḥaḍra) ɣ twuriwin n usnɣmuy d usunɣ n tmukrisin. Ɣ tɣawsiwin timaziɣin, lliɣ tga tmukrisin n wugzzum tettɛdil s usrag n tɣuri d usiwḍ. Ttusmras ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ tamaynut ɣ Lmɣrib zɣ tasut tiss 20, s usfṛu n tussna tamqrant n usnɣmuy. Ismras tt waṭas n imsnɣmiyn lmɣribiyin i wakken ad snɣmun imdanen.
ⴰⵏⴰⵡⴰⵡ (Types)
- ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ ⵜⴰⵙⵏⵖⵎⵉⵙⵜ (Clinical Hypnosis): Tettusemras ɣ usunɣ n tmukrisin n wugzzum am tawwuri n usɣnf, tawwuri n tɣuri, asunɣ n tɣawsiwin n usɣnf.
- ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ ⵜⴰⵙⵖⵏⵙⵜ (Cognitive Hypnosis): Tettwasṣnt s usrag n tɣuri d tmukrisin n usnɣmuy.
- ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ ⵜⴰⵙⵖⵏⵙⵜ n ⵓⵔⴳⴳⵉⵙ (Regression Hypnosis): Tettusemras i wakken ad d-tawin tmukrisin zɣ tazzwarin, tettusemras ɣ ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ ⵏ ⵓⵔⴳⴳⵉⵙ.
- ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ ⵜⴰⵙⵔⵓⵏⵜ (Self-Hypnosis): Tga d tɣawsa anda umdan ad yawi tazmmamt tamẓlayt s wudem nns, ur sɛu amsnɣmi.
ⵜⵙⵏⵖⵎⵜ ⵜⵓⵙⵙⵏⵜ (Scientific Research)
Tussna tamqrant tettɛqel ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ d yat tɣawsa n usnɣmuy. Tettwali-d mas ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ tettɛdel tmukrisin n wugzzum s usrag n usnɣmuy n tmukrisin. Tettusemras MRI d EEG i wakken ad ttwaliḍ tmukrisin n wugzzum ɣ yigran. Tga ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ d tɣawsa n usnɣmuy ur d tɣawsa n ssṛeḥ. Ɣ tmazirt n Lmɣrib, ttilin tɣuriwin n ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ ɣ tɣuriwin n usnɣmuy ɣ tsmɣurin n tsnɣmiyin.
ⵜⵙⵔⴰ (Applications)
ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ tettusemras ɣ waṭas n tɣawsiwin:
- Asunɣ n tmukrisin n wugzzum: Asunɣ n tawwuri n usɣnf, tawwuri n tɣuri, asunɣ n tɣawsiwin n usɣnf.
- Asnɣmuy n tɣuri: Asunɣ n tmukrisin n usnɣmuy, asunɣ n tɣawsiwin n usnɣmuy.
- Asunɣ n tɣawsiwin n usɣnf: Asunɣ n tɣawsiwin n usɣnf am tawwuri n usɣnf, tawwuri n tɣuri.
- Asunɣ n tɣawsiwin n usnɣmuy: Asunɣ n tɣawsiwin n usnɣmuy am tawwuri n usɣnf, tawwuri n tɣuri.
ⵜⴰⵙⵔⵜ ⵜⴰⵏⴳⴰⵎⴰⵢⵜ ɣ ⵍⵎⵖⵔⵉⵙ (Legal Status in Morocco)
Ɣ tmazirt n Lmɣrib, ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ ur tɛṭṭafar azal n tɣawsa n usnɣmuy. Tettusemras s usrag n tɣawsa n usnɣmuy, maca ur tɛṭṭafar azal n tɣawsa n ssṛeḥ. Ttilin tɣuriwin n ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ ɣ tɣuriwin n usnɣmuy ɣ tsmɣurin n tsnɣmiyin. Ttilin tɣuriwin n ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ ɣ tɣuriwin n usnɣmuy ɣ tsmɣurin n tsnɣmiyin. Ttilin tɣuriwin n ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ ɣ tɣuriwin n usnɣmuy ɣ tsmɣurin n tsnɣmiyin.
ⵜⵙⵏⵖⵎⵜ ⵜⵎⴰⵢⵏⵓⵜ (Cultural Attitudes)
Ɣ tmazirt n Lmɣrib, ttilin tɣawsiwin n usiwḍ d wussan n wugzzum ɣ tmnaḍin timaziɣin d tɛṛabiyin. Ttusemras tɣawsa n "ⵜⴰⵍⵍⵓⵏⵜ" (tallunt) neɣ "ⴰⵍⵃⴰⴷⵔⴰ" (lḥaḍra) ɣ twuriwin n usnɣmuy d usunɣ n tmukrisin. Tga ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ d tɣawsa n usnɣmuy ur d tɣawsa n ssṛeḥ. Ttilin tɣuriwin n ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ ɣ tɣuriwin n usnɣmuy ɣ tsmɣurin n tsnɣmiyin.
ⵉⵎⵙⵏⵖⵎⵉⵢⵏ ⵉⵎⵖⵔⵉⵢⵏ (Notable Practitioners from Morocco)
- Dr. Ahmed Bouzidi: Yga d amsnɣmi n usnɣmuy n tɣuri, ismras ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ ɣ usunɣ n tmukrisin n wugzzum.
- Dr. Fatima Zahra Alaoui: Tettusemras ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ ɣ usunɣ n tmukrisin n wugzzum d usnɣmuy n tɣuri.
- Dr. Mohamed El Amrani: Yga d amsnɣmi n usnɣmuy n tɣuri, ismras ⵜⴰⵏⵡⵉⵎ ɣ usunɣ n tmukrisin n wugzzum.