Ipnoz

Ipnoz sa roun mòd di kominikasyon é di entèraksyon ant roun mòkò (ki ka aplé ipnotizò) é roun lòt moun (ki ka aplé sijè-a). An ipnoz, sijè-a ka antran an roun eta di konsyans modifié, karaktérizé pa roun konsantrasyon pwofon é roun kapasité ogmante pou réponn à siggésyon. I ka konsidéré kou roun tèknik tèrapétik, roun zouti di chanjman pèsonèl, é osi kou roun fénòmèn syantifik ki étidjé an psikoloji é an névrosyans. An Lagwiyann fransèz, ipnoz sa pratiké pa dé tèrapit, dé médsen, é dé pratikyen di santé konplémantèr, souvan an konjonksyon ké dòt mòd di swen.

Définisyon

Ipnoz sa pa roun dòmi, mè plitò roun eta di vijilans atansyonné, ki ka sanblé à roun trans. Anba ipnoz, moun-an ka garden so kapasité pou kominiké, pou kontré, é pou chwazi. I ka tchwé roun fason di byen konsantré so kò, san distraksyon, asou roun lide, roun souvni, oben roun sansasyon. Sigésyon ipnotik, ki ka vini di mòkò-a oben di sijè-a menm (otòsigésyon), sa vwéyé kou roun kouran di pansé ki ka vin dominan an tèt-a. I ka pèrmèt di modifié dé pèrsèpsyon, dé santiman, oben dé konpòtman.

I gen dé mit asou ipnoz, kou li ka fè pèrd kontwòl, ka fè ou di sa ou pa vlé, oben ka fè ou dòmi kont ou vlé. An réyalité, ipnoz sa roun kolaborasyon: moun-an pa ka fè anyan ki i pa vlé. I ka rété toultan aktò prensipal di séans-la.

Istwa (an Lagwiyann é an monn)

An monn, konsèp-a di ipnoz sa ansyen. An Léjip ansyen, an Grès, é anpami dé tribi endijenn anmérikenn, dé ritual é dé pratik di grizon té ka itilizé dé eta ki sanblé à trans ipnotik pou swen é pou divinasyon. Non-an ka vini di dié grèk di dòmi, Hypnos. O XVIII^e syèk, Franz Mesmer, roun médsen alman, ka enpozé so téyori di « magnétism animal », roun fòs inivèrsèl ki ka pèrmèt di jéré santé. Mè i té fòtkè-a, James Braid, ki an 1843, ka bay non « ipnoz » à fénòmèn-an é ka koumansé à étidjé li anba roun ang syantifik.

An Lagwiyann fransèz, istwa-a di ipnoz sa mélanjé ké kilti kréyòl é endijenn. Dé pratik tradisyonnèl, kou kouvé (ritual di pwotèksyon) oben dé séans di gadé (divinasyon) ké dé gadò di savann, ka prézanté dé pont komen ké eta di trans konsantré. Lannwit-a, anba roun kaz oben an forè, ké dé chant é dé batman, moun ka chèché à chanjyé léta di konsyans pou jwenn répons oben soulajman. Ipnoz modèrn, li, ka rantré an Lagwiyann an menm tan ké dévlopman-an di psikoloji é di psikoterapi o kour di dényé trantenn di lanné-yan. Li ka bénéfisyé di roun entéré krwasan pou dé apwòch globo di santé, ki ka konsidéré moun-an an so antyèrté.

Tip di ipnoz

I gen plizyè fason di pratiké ipnoz, adapté à bzwen-yan di chak moun.

• Ipnoz klasik (oben di sigésyon dirèk): Mòkò-a ka bay dé lòrd dirèk é klè (« ou ka santi kò ou léjé »). I sa souvan itilizé pou jéré doulé oben chanjyé roun abitid.
• Ipnoz Éricksonienne: Non-an ka vini di Milton H. Erickson, roun médsen amériken. I ka itilizé dé métapò, dé istwar, é dé langaj endirèk pou ka kontourné rézistans di konsyans logik. Sa fòrm sa trè répandu an tèrapi.
• Nouvèl Ipnoz é Ipnoz Humanist: Yo ka mété aksyon asou valò-a di moun, so libèté, é so resous entèryò. Séans-la sa kò-à-kò, mè osi an otòipnoz.
• Ipnoz di régrésyon: Sa tèknik ka pèrmèt di èksploré dé souvni di pasé, mè i fòt atansyon: li pa ka garanti ki sé souvni-yan sa exak. Ou ka li plis asou Ipnoz di régrésyon.
• Otòipnoz: Moun-an ka aprann à ka mété kò li anba ipnoz pou li menm, pou jéré estrès, doulé, oben pou préparé roun évènman.

Rèchèch syantifik

Syans modèrn, gras à dé lzaj kou IRM é élektroénséfalografi, ka pèrmèt di vizyalizé sé chanjman-an ki ka fèt an sèrvo-a anba ipnoz. Rèchèch-yan ka montré ki anba ipnoz, sèrten réjyon sèrvo ki responsab di atansyon é di kontwòl ka divini mwens aktif, tandiz ki lòt réjyon ki ka jéré imajinasyon-an ka divini plis aktif. I ka sanné ki sijè-a ka byen konsantré asou sigésyon-an, san èstati kritik di konsyans normal.

Syans ka konsidéré ipnoz kou roun fénòmèn nèyofizyolojik véridj. I pa ka fè miràk, mè i ka pèrmèt, paègzanp, di rédouit doulé (analjézi ipnotik) san médikaman, osi byen ki an chiriji. I ka èfèktiv osi pou jéré lanngsité, dé fob, oben pou édé à sispann finmen.

Aplikasyon

An Lagwiyann, ipnoz sa itilizé annan plizyè domèn:

• Sante mantal: Pou jéré estrès, lanngsité, dépréssion, chòk (trauma), fob, é dé troub di somèy.
• Sante fizik: Pou konplété dé swen médikal, jéré doulé kronik, akonpagné malad kansè, oben réduit efè secondèr di chimiothérapi.
• Dévlopman pèsonèl: Pou dévlopé konfyans, dépasé roun blokaj, préparé roun ègzamen oben roun konpétisyon sportiv.
• Chanjyé konpòtman: Pou édé à sispann finmen, pou kontré roun pwoblèm di pèz, oben pou kontré roun abitid néfèt.

I ka enpòrtan di konsilté dé profésyonnèl ki gen roun fòmasyon médikal oben psikolojik solid, é ki ka réspété dé règl déyontolojik.

Statlégal an Lagwiyann fransèz

An Lagwiyann, kou an rès di Lafrans, ipnoz sa pa roun profésyon réglementé pa roun diplòm détat. Sa vlé di ki pa gen roun lwa ki ka défini ki moun ki ka pratiké li. Mè, sa pa vlé di ki tout moun ka pèrmèt fè sa i vlé.

• Si ipnoz sa pratiké pa roun médsen, roun dantis, oben roun sage-femme, li ka fè parti di so prérogativ légal é sa ka protéjé pa Kòd di déyontoloji médikal.
• Si ipnoz sa pratiké kou roun tèknik konplémantèr pa roun psikològ klinisyen, li ka fè parti di so pratik profésyonnèl.
• Si ipnoz sa ofri pa roun pratikyen di santé non-réglementé (tèrapit, kouch, ...), li ka obligatwèman anonsé so aktivité kou « pratik di bien-être » oben « akonpagnman pèsonèl ». I ka entèrdi di fè dé dyagnostik médikal oben di promèt dé gerizon. Aktivité-a sa anba kontwòl di Direksyon di Konkirans, di Konsomasyon é di Répression dé Fra (DGCCRF).

Konsèy pou piblik-a: I ka enpòrtan di vérifyé fòmasyon-an é léspéryans di pratikyen-an. Dé òrgannizasyon, kou Syans Ipnotik Lagwiyann (SIL), ka ofri dé lis di pratikyen ki ka swiv dé fòmasyon sériéz é ka angajé yo annan roun déyontoloji strik.

Atitid kiltirèl

An Lagwiyann, pèrsèpsyon di ipnoz sa mélanjé. An mitan dé jenn jénérasyon é an mitan popilasyon-an di vil, li ka bénéfisyé di roun imaj pli modèrn, ki asosyé à syans é à tèrapi brèf. Moun ka konsulté pou jéré estrès di lavi modènn.

Mè, annan dé kouminité pli tradisyonnèl oben annan dé moun pli âjé, ka pésisté dé rézèrv, souvan lyé à lidé-a di kontwòl é à kilti relijyéz. Ipnoz ka pòrté roun non fransé, mè i ka rapélé tròp dé pratik di trans tradisyonnèl ki, yo, sa entèrdi pa légliz katolik oben konsidéré kou danjéré pa dé ansyen. Dé moun ka préféré konfyé yo à dé gadò (tradipratisyen) ki ka itilizé dé plant é dé priyè, pas yo ka trouvé sa pli natirèl é pli an rasinn annan kilti-a.

Alò, ipnoz modènn ka pozé kò li kou roun pont ant dé mond-yan: i ka ofri roun répons strüktiré à dé soufrans modènn, san niyé valò-ya dé savwar tradisyonnèl.

Pratikyen notab di Lagwiyann fransèz

• Dr. Marie-Line B. (Cayenne): Médsen jénéralis, i ka spésyalizé an ipnoz médikal é ka travay an kolaborasyon ké Sent Médiko-Chirurgical di Kour annan jéréman di doulé.
• Luc Saint-Alary (Kour): Psikològ klinisyen, i ka fondé « Espas Ipnoz Gwiyann » é ka òrgannizé dé fòmasyon pou profésyonnèl di santé asou ipnoz Éricksonienne.
• Association Syans Ipnotik Lagwiyann (SIL): Asosyasyon-an ka réyini dé pratikyen sériéz di tout péy. Yo ka òrgannizé dé konfrans pou piblik-a é ka défann roun bon pratik é déyontolojik di ipnoz annan réjyon-an.
• Nòt: An réspè di dé règl déyontolojik, non konplè di sé pratikyen-yan pa ka tout tan listé. Konsèy-a sa di kontakté asosyasyon profésyonnèl pou jwenn roun lis aktiyalizé.

Gade osi

• Psikoloji
• Psikoterapi
• Tèrapi brèf
• Médsin tradisyonnèl gwiyannè
• Gadò
• Otòipnoz
• Ipnoz di régrésyon
• Névrosyans